Takrir Nedir?

0
(0)

Sözlükte bulunan manası bir şeyi bir yere yerleştirebilmek, istikrar bulmak, sakinleşebilmek, gerçekleri kabullenmek, bir söz hususunda açıklık getirebilmek anlamlarına gelmektedir.

Takrir Terim Olarak Neyi Kapsar?

Takrîr (ikrâr) kelimesi terim manasıyla Hâris el-Muhâsibî tarafından Hz. Peygamber’in sahâbelerden birisi veyahut birkaçını farz ibadetlerini ya da helâl haramlar hususunda bir şeyi yaparken görmesi ile yahut aynı konular içerisinde kendisine haber verilmesi durumu halinde bundan nefyetmemesi şeklinde tanımlanmıştır.

Farklı âlimler kapsamları geniş konumda tutmuş ve takriri, Resûl-i Ekrem’in huzuru esnasında bir sözün söylemek veyahut bir fiilin gerçekleştirilmesinin onun görmediği yerde yapılan bir şeyin kendisine bildirilmesi yani bir şeyin başka türlü yapılmasında daha güzel sonuçlar doğuracağını söylememesi diye ifade edilmektedir.

Takrir Diğer Âlimlerce Nasıl Anlaşılmıştır?

Takriri Hz. Peygamber’in bir şeyi engellemenin terk edilmesi hususu olarak anlayan bazı âlimler, terkin de fiil olması gerekçesi ile takrirî sünneti fiilî sünnet kapsamında incelemişlerdir. Fakat Resûlullah’ın fiilinden ve mutlak olarak terkinden ayrı olmasını dile getirerek onu sünnetin müstakil bir kısmı şeklinde ele alanlar da bulunmaktadır.

Takrir Nitelik Bakımından Neyi Kapsar?

Niteliği bakımından sözden daha çok fiile yatkın olan takrir birbirinden farklı şekillerde gerçekleşmektedir. Hz. Peygamber döneminde yaşamış olan Müslümanlara ait sözler, fiiller, ictihad ve fetvaların onaylanıyor olması gibi Müslümanlığı benimsemeyen kişilere ait bazı güzel sözler ve davranışların da istisnaî şekilde onaylanmış olduğu görülmüştür.

Bir sahâbî aracılığı ile ortaya atılan bir mesele ile ilgili olarak Resûl-i Ekrem’in olur, evet, beis yoktur olarak cevap vermesi dahilinde ki fetvalarını da bir nevi takrir saymak mümkün bir husustur.

Usûl-i fıkıh eserleri genelinde esasen geçmiş kişi veya ümmetlere dair hususların şer‘u men kablenâ olarak takrir edilen unsurların genellikle mesel-hikâye formu şeklinde görünmekte, bu mesellerin anlatımı sırasında ise Resûlullah’ın hiçbir tepki göstermediği ve bazı hususların ise onaylandığı bildirilmektedir. Onaylanan hususlar bazen gündelik yaşam ile ilgili bir şey veyahut gizlice yapılmakta olan bir iş olabilir.

Hz. Peygamber bir şeyi sadece susarak onaylarken farklı şekilde onaylamalar da gerçekleştirirdi. Hususların onaylanma durumlarını şöyle sıralayabiliriz:

  • Överek.
  • Dua ve teşvik ederek.
  • Kinayeli lafızlar kullanarak.
  • Bizzat işe katılarak.

Bu şekillerde onay sağlamış, bazı hususlarda kendisi hoşlanmadığı halde dahi izin verirken bazı şeyleri bir defalık veya kişiye özel olarak da onaylamış olduğunu bilmekteyiz. Takririn delâletinin belirlenme aşamasında Hz. Peygamber’in takınmış olduğu tavır göz önünde bulundurularak, onun överek onaylamış olduğu bir şey ile hoşlanmadığı durumda onayladığı şeyin arasında fark özen ve titizlikle gözetilmiştir.

Fakat Resûl-i Ekrem’in gülerek tepki vermiş olduğu her durumun onay anlamına gelmediğini bilmeli ve onun gülmesinden kesin onay anlamını çıkarabilmek için aynı husus ile ilgili ekstra olarak yorum yapmasına da imkân oluşturarak sözlü şekilde bir açıklamanın bulunmaması gerekmektedir.

Çünkü bir kısım yorumların belirttiğine göre Resûlullah’ın bazen kabullenmediği, bazen muhatabının cehaletinden ötürü şaşırdığı hususlarda, bazen de kızgınlık ile veyahut siyasî bir amaç doğrultusunda güldüğü bizlere aktarılmaktadır.

Takrir bu denli geçmişten günümüze gelen bir kelime manası bulundurmaktadır. Kabulleniş ve sakinliği ağır basan kelime Peygamber Efendimiz zamanında sünnetler olarakta isimler almış olması mevcut şekilde bilinmektedir. Derin ve çok ayrıntılı manaları bulunmaktadır. Karşılaşılan durumlar ile birlikte gösterilen her türlü tavır, duruş da bu hususta bize bilgiler verebilmektedir.

Sizlere aktarılan takririn kelime manaları, âlimler açısından ve nitelik bakımından da neleri kapsadığını açıkladık. Oldukça önem arz eden bir kelime olarak varlığını devam ettirmektedir

Yararlı buldunuz mu?

Oylamak için bir yıldızı tıklayın!

Bu makaleyi yararlı bulduysanız

Bizi sosyal medyanızda paylaşabilirsiniz.

Beğen ve Takip Tuşuna Tıklamayı unutmayın!!!